
Odisha State Board BSE Odisha 10th Class Life Science Book Solutions Chapter-2: ଶ୍ୱସନ / Respiration, Exercise, Questions and Answers |
BSE Odisha 10th Class Life Science Book Solutions Chapter-2: ଶ୍ୱସନ / Respiration question and Answers |
BSE Odisha Class 10th Life Science Book Solutions Chapter-2: ଶ୍ୱସନ / Respiration |
Chapter-2: ଶ୍ୱସନ (Respiration) |
ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀ (Chapter-2: ଶ୍ୱସନ / Respiration)
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୧: ମନୁଷ୍ୟ ଶ୍ୱାସତନ୍ତ୍ରର ନାମାଙ୍କିତ ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନ କର ।
🟢 ଉତ୍ତର: (ଏହା ଏକ ଚିତ୍ରାଙ୍କନ ମୂଳକ ପ୍ରଶ୍ନ । ପରୀକ୍ଷାରେ ମନୁଷ୍ୟ ଶ୍ୱାସତନ୍ତ୍ରର ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନ କରି ନାସାରନ୍ଧ୍ର, ନାସାପଥ, ଗ୍ରସନୀ, ଶ୍ୱାସନଳୀ, ଶ୍ୱାସନଳିକା, ଫୁସ୍ଫୁସ୍, ମଧ୍ୟଚ୍ଛଦା, ଓ କୋଟରିକା ଚିହ୍ନିତ କରାଯାଏ ।)
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୨: ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସ୍ଥିତିରେ ଶ୍ୱସନ ବେଳେ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ ଅଣୁ କିପରି ଭାଙ୍ଗେ ରେଖାଚିତ୍ରରେ ଦର୍ଶାଅ ।
🟢 ଉତ୍ତର:
ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ (୬-କାର୍ବନ୍) \(\xrightarrow{\text{ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ (କୋଷଜୀବକରେ)}}\) ୨ \(\times\) ପାଇରୁଭେଟ୍ (୩-କାର୍ବନ୍) + ଶକ୍ତି
\(\downarrow\)
୧. ଅମ୍ଳଜାନ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ (ଇଷ୍ଟ କୋଷରେ): ଇଥାନଲ୍ (୨-କାର୍ବନ୍) + \(CO₂) + କମ୍ ଶକ୍ତି (ସୁରାସାର କିଣ୍ଵନ)
୨. ଅମ୍ଳଜାନ ଅଭାବରେ (ମାଂସପେଶୀ କୋଷରେ): ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳ (୩-କାର୍ବନ୍) + ଶକ୍ତି (ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳ କିଣ୍ଵନ / ବାକୁଲା)
୩. ଅମ୍ଳଜାନ ଉପସ୍ଥିତିରେ (ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆରେ): (CO₂) + (H₂O) + ଅଧିକ ଶକ୍ତି (ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନ)
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୩: ସଂବାତନ ଓ ଗ୍ୟାସ୍ ପରିବହନ କିପରି ହୁଏ ଲେଖ ।
🟢 ଉତ୍ତର:
୧. ସଂବାତନ (Ventilation):
- ବାୟୁମଣ୍ଡଳରୁ ବାୟୁ ଫୁସ୍ଫୁସ୍କୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ପ୍ରଶ୍ୱାସ (Inspiration) ଏବଂ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ରୁ ବାୟୁ ବାହାରକୁ ନିଷ୍କାସିତ ହେବାକୁ ନିଶ୍ୱାସ (Expiration) କୁହାଯାଏ ।
- ପ୍ରଶ୍ୱାସ ସମୟରେ ଅନ୍ତଃପଞ୍ଜରା ପେଶୀର ସଂକୋଚନ ଓ ମଧ୍ୟଚ୍ଛଦା (Diaphragm) ସମତଳ ହୋଇ ବକ୍ଷଗହ୍ୱରର ଆୟତନ ବଢ଼ାଏ, ଫଳରେ ବାୟୁ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ ମଧ୍ୟକୁ ଆସେ । ନିଶ୍ୱାସ ସମୟରେ ପେଶୀଗୁଡ଼ିକ ଶିଥିଳ ହୋଇ ବାୟୁ ବାହାରକୁ ବାହାରିଯାଏ ।
୨. ଗ୍ୟାସ୍ ପରିବହନ (Gas Transportation):
- ଫୁସ୍ଫୁସ୍ର କୋଟରିକାରେ ବାୟୁରୁ ଅମ୍ଳଜାନ (O₂) ରକ୍ତକୈଶିକ ମଧ୍ୟକୁ ବ୍ୟାପନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ପ୍ରବେଶ କରେ ।
- ରକ୍ତର ଲୋହିତ ରକ୍ତକଣିକାରେ ଥିବା ହିମୋଗ୍ଲୋବିନ୍ ଅମ୍ଳଜାନ ସହ ମିଶି ଅକ୍ସିହିମୋଗ୍ଲୋବିନ୍ ଗଠନ କରେ ଏବଂ ଶରୀରର ପ୍ରତ୍ୟେକ କୋଷ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚାଏ ।
- କୋଷରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ (CO₂) ରକ୍ତ ମାଧ୍ୟମରେ ଫୁସ୍ଫୁସ୍କୁ ଆସି ନିଶ୍ୱାସ ଦ୍ୱାରା ବାହାରକୁ ନିଷ୍କାସିତ ହୁଏ ।
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୪: ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନ ଓ ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଲେଖ ।
🟢 ଉତ୍ତର:
| ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନ (Aerobic Respiration) | ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନ (Anaerobic Respiration) |
|---|---|
| ୧. ଏହି ଶ୍ୱସନ ଅମ୍ଳଜାନର ଉପସ୍ଥିତିରେ ଘଟିଥାଏ । | ୧. ଏହି ଶ୍ୱସନ ଅମ୍ଳଜାନର ଅନୁପସ୍ଥିତି ବା ଅଭାବରେ ଘଟିଥାଏ । |
| ୨. ଏଥିରେ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜାରଣ ଘଟେ । | ୨. ଏଥିରେ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ର ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜାରଣ ଘଟେ । |
| ୩. ଶେଷ ଉତ୍ପାଦ ଭାବେ CO2, ଜଳ ଓ ଅଧିକ ଶକ୍ତି (\(38 ATP) ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । | ୩. ଶେଷ ଉତ୍ପାଦ ଭାବେ ଇଥାନଲ୍/ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳ, CO₂ ଓ କମ୍ ଶକ୍ତି (2 ATP) ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । |
| ୪. ଏହା କୋଷଜୀବକ ଓ ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ ଦୁଇଟିଯାକରେ ସମ୍ପାଦିତ ହୁଏ । | ୪. ଏହା କେବଳ କୋଷଜୀବକରେ ସମ୍ପାଦିତ ହୁଏ । |
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୫: କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନ କ’ଣ? ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ ଓ ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳ ଚକ୍ର ବିଷୟରେ ଲେଖ ।
🟢 ଉତ୍ତର:
କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନ: ଜୀବକୋଷ ମଧ୍ୟରେ ଖାଦ୍ୟର (ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ର) ଜାରଣ ଘଟି ଶକ୍ତି ମୋଚିତ ହେବା, ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ ନିର୍ଗତ ହେବା ଏବଂ ATP ସଂଶ୍ଲେଷିତ ହେବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନ (Cellular Respiration) କୁହାଯାଏ ।
- ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ (Glycolysis):
- ଏହା କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ, ଯାହା କୋଷର କୋଷଜୀବକ (Cytoplasm) ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ ।
- ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଇଁ ଅମ୍ଳଜାନ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇନଥାଏ (ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଓ ଅପଜୀବୀ ଦୁଇଟିଯାକରେ ଘଟେ) ।
- ଏଥିରେ ୬-କାର୍ବନ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଗୋଟିଏ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ ଅଣୁ ଭାଙ୍ଗି ୩-କାର୍ବନ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଦୁଇଟି ପାଇରୁଭିକ୍ ଅମ୍ଳ (Pyruvic acid) ଅଣୁ ଗଠିତ ହୁଏ ଏବଂ ATP ଓ NADH₂ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ।
- ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳ ଚକ୍ର (Citric Acid Cycle / Krebs Cycle):
- ଏହା ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନର ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ, ଯାହା ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆର ମାଟ୍ରିକ୍ସ (Matrix) ରେ ଅମ୍ଳଜାନ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଘଟେ ।
- ବିଜ୍ଞାନୀ ସାର୍ ହାନ୍ସ କ୍ରେବ୍ସ (Sir Hans Krebs) ଏହାକୁ ଆବିଷ୍କାର କରିଥିବାରୁ ଏହାକୁ କ୍ରେବ୍ସ ଚକ୍ର ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।
- ପାଇରୁଭିକ୍ ଅମ୍ଳ ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ ମାଟ୍ରିକ୍ସକୁ ଯାଇ ଚକ୍ରାକାର ଜୈବରାସାୟନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ଭାଙ୍ଗି CO₂, ଜଳ, NADH₂, FADH₂ ଓ ATP ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ ।
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୬: କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନ ଆଧାର ବିଷୟରେ ଲେଖ ।
🟢 ଉତ୍ତର:
- କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନ ପାଇଁ ମୁଖ୍ୟ ଆଧାର ରସାୟନ (Substrate) ଭାବେ ୬-କାର୍ବନ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ (C₆H₁₂O₆) ଅଣୁକୁ ବିଚାର କରାଯାଏ ।
- ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା କୋଷର ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ ଆଧାର ସଂସ୍ଥାରେ ସାଧିତ ହୁଏ:
୧. କୋଷଜୀବକ (Cytoplasm): ଏଠାରେ ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପାଦିତ ହୁଏ ।
୨. ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ (Mitochondria): ଏହା କୋଷର ଶକ୍ତିକେନ୍ଦ୍ର । ଏହାର ମାଟ୍ରିକ୍ସରେ ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳ ଚକ୍ର ଏବଂ ଅନ୍ତଃଝିଲ୍ଲୀ (Inner membrane) ରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନ୍ ପରିବହନ ସଂସ୍ଥା କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ।
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୭: ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ ପରିବହନ ସଂସ୍ଥାର ବିବରଣୀ ଦିଅ ।
🟢 ଉତ୍ତର:
- ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ ପରିବହନ ସଂସ୍ଥା (Electron Transport System – ETS) ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆର ଅନ୍ତଃଝିଲ୍ଲୀ (Inner membrane) ରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
- ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ ଓ ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳ ଚକ୍ରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବିଜାରିତ ସହକାରକ NADH₂ ଓ FADH₂ ର ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ଏହି ସଂସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା ହୁଏ ।
- ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ବାହକ ଅଣୁ ଶୃଙ୍ଖଳ ମାଧ୍ୟମରେ ଗତି କରିବା ବେଳେ ପ୍ରୋଟୋନ୍ (H+) ଗୁଡ଼ିକ ଦୁଇ ଝିଲ୍ଲୀ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୁଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ATP ସିନ୍ଥେଟେଜ୍ (ATP synthase) ଏଞ୍ଜାଇମ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ATP (ଶକ୍ତିମୁଦ୍ରା) ସଂଶ୍ଲେଷିତ ହୁଏ ।
- ଶେଷରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍, ପ୍ରୋଟୋନ୍ ଓ ଅମ୍ଳଜାନ ମିଶି ଜଳ (H₂O) ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ।
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୮: ଗୋଟିଏ ବାକ୍ୟରେ ଉତ୍ତର ଦିଅ ।
🔴 (କ) ବେଙ୍ଗ କିପରି ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା କରେ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ବେଙ୍ଗ ଚର୍ମ, ମୁଖଗହ୍ୱର ଓ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା କରେ ଏବଂ ଶୀତସୁପ୍ତି ବେଳେ କେବଳ ଚର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ସମ୍ପାଦନ କରେ ।
🔴 (ଖ) “ଉଦ୍ଭିଦର ଶ୍ୱସନ” ପ୍ରକ୍ରିୟା କିପରି ସମ୍ପାଦିତ ହୁଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଉଦ୍ଭିଦ ବ୍ୟାପନ (Diffusion) ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ପତ୍ରର ଷ୍ଟୋମାଟା/ଷ୍ଟୋମ୍ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଶରୁ ଅମ୍ଳଜାନ ଗ୍ରହଣ କରି ଶ୍ୱସନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପାଦନ କରେ ।
🔴 (ଗ) ଶ୍ୱସନର କାରକଗୁଡ଼ିକ କ’ଣ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଅମ୍ଳଜାନ ଓ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳର ସାନ୍ଦ୍ରତା, ଖାଦ୍ୟ ଉପାଦାନର ପରିମାଣ, ତାପମାତ୍ରା ଏବଂ କୋଷରେ ବିପାଚକର (ଏଞ୍ଜାଇମ୍ର) ଉପସ୍ଥିତି ଶ୍ୱସନର ମୁଖ୍ୟ କାରକ ଅଟନ୍ତି ।
🔴 (ଘ) ଜୈବିକ ଜାରଣ କ’ଣ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଜୀବକୋଷ ମଧ୍ୟରେ ଏଞ୍ଜାଇମ୍ଗୁଡ଼ିକର ସହଯୋଗରେ ଜୈବରାସାୟନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ଖାଦ୍ୟର ଜାରଣ ଘଟି ଶକ୍ତି ମୋଚିତ ହେବାକୁ ଜୈବିକ ଜାରଣ (Biological Oxidation) କୁହାଯାଏ ।
🔴 (ଙ) ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ର ଉତ୍ପାଦ କ’ଣ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ର ଶେଷ ଉତ୍ପାଦ ହେଉଛି ୩-କାର୍ବନ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ପାଇରୁଭିକ୍ ଅମ୍ଳ (ପାଇରୁଭେଟ୍), ATP ଏବଂ NADH₂ ।
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୯: ଗୋଟିଏ ଶବ୍ଦରେ ଉତ୍ତର ଦିଅ ।
🔴 (କ) ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନରେ କେତୋଟି ATP ଅଣୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ୨ ଟି
🔴 (ଖ) ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ କୋଷର କେଉଁ ଠାରେ ସଂଘଟିତ ହୁଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: କୋଷଜୀବକରେ
🔴 (ଗ) ବେଳେବେଳେ ଆମ ପେଶୀକୋଷରେ ଅମ୍ଳଜାନ ଅଭାବରେ ପାଇରୁଭେଟ୍ ଅଣୁ ଭାଙ୍ଗି କେଉଁ ଅମ୍ଳରେ ପରିଣତ ହୁଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳ
🔴 (ଘ) ପୃଷ୍ଠ କକ୍ଷୀୟ ପତ୍ରରେ ଷ୍ଟୋମାଟା କେଉଁ ଭାଗରେ ରହିଥାଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ନିମ୍ନ ତଳରେ (ତଳ ପୃଷ୍ଠରେ)
🔴 (ଙ) ମଣିଷ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ ମଧ୍ୟକୁ ବାୟୁ ପ୍ରବେଶ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ କ’ଣ କୁହାଯାଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ପ୍ରଶ୍ୱାସ
🔴 (ଚ) ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳ ଚକ୍ର କୋଷର କେଉଁ ଅଙ୍ଗିକାରେ ହୁଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆରେ
🔴 (ଛ) ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ ପରିବହନ ସଂସ୍ଥା ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆର କେଉଁ ଅଂଶରେ ଥାଏ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଅନ୍ତଃଝିଲ୍ଲୀରେ
🔴 (ଜ) କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନର କେଉଁ ପ୍ରକ୍ରିୟା ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଓ ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ?
🟢 ଉତ୍ତର: ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୧୦: ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର ।
🔴 (କ) ଶର୍କରାର ରାସାୟନିକ ସଙ୍କେତ _______ ଅଟେ ।
🟢 ଉତ୍ତର: (C₆H₁₂O₆)
🔴 (ଖ) ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ ଭାଙ୍ଗି _______ ଅଙ୍ଗାରକ ବିଶିଷ୍ଟ ଦୁଇଟି ପାଇରୁଭିକ୍ ଅମ୍ଳ ଅଣୁରେ ପରିଣତ ହୁଏ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ୩ (ତିନି)
🔴 (ଗ) _______ ଜୀବକୋଷର ଶକ୍ତିକେନ୍ଦ୍ର ।
🟢 ଉତ୍ତର: ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ
🔴 (ଘ) ପତ୍ରର _______ ଦେଇ ଉଦ୍ଭିଦରେ ଗ୍ୟାସ୍ ବିନିମୟ ହୁଏ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ଷ୍ଟୋମାଟା (ଷ୍ଟୋମ୍)
🔴 (ଙ) ଶୀତସୁପ୍ତିବେଳେ ବେଙ୍ଗ _______ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା କରେ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ଚର୍ମ
🔴 (ଚ) ଇଷ୍ଟରେ _______ କିଣ୍ଵନ ହୁଏ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ସୁରାସାର (Alcoholic)
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୧୧: ବାକ୍ୟରେ ଚିହ୍ନିତ ରେଖାଙ୍କିତ ଶବ୍ଦ / ଶବ୍ଦପୁଞ୍ଜକୁ ବଦଳାଇ ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ ଲେଖ ।
🔴 (କ) ମଣିଷ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ରୁ ବାୟୁ ପ୍ରସ୍ଥାନକୁ ଲସିକାଭ କୁହାଯାଏ ।
🟢 ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ: ମଣିଷ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ରୁ ବାୟୁ ପ୍ରସ୍ଥାନକୁ ନିଶ୍ୱାସ କୁହାଯାଏ ।
🔴 (ଖ) ମଣିଷର ବକ୍ଷଗହ୍ୱର ଏବଂ ଉଦରଗହ୍ୱର ମୁଖ-ଗ୍ରସନୀ ଦ୍ୱାରା ପୃଥକ୍ ହୋଇଛି ।
🟢 ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ: ମଣିଷର ବକ୍ଷଗହ୍ୱର ଏବଂ ଉଦରଗହ୍ୱର ମଧ୍ୟଚ୍ଛଦା (Diaphragm) ଦ୍ୱାରା ପୃଥକ୍ ହୋଇଛି ।
🔴 (ଗ) ପାଇରୁଭିକ୍ ଅମ୍ଳ ଏକ ୫ କାର୍ବନ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଅଣୁ ଅଟେ ।
🟢 ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ: ପାଇରୁଭିକ୍ ଅମ୍ଳ ଏକ ୩ କାର୍ବନ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଅଣୁ ଅଟେ ।
🔴 (ଘ) ହିମୋଗ୍ଲୋବିନ୍ ରକ୍ତର ଅଣୁଚକ୍ରିକାରେ ଥାଏ ।
🟢 ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ: ହିମୋଗ୍ଲୋବିନ୍ ରକ୍ତର ଲୋହିତ ରକ୍ତକଣିକାରେ (RBC) ଥାଏ ।
🔴 (ଙ) ଯେଉଁ ପ୍ରକାର ପତ୍ରର ଉଭୟ ପୃଷ୍ଠ ଓ ନିମ୍ନ ତଳରେ ଷ୍ଟୋମାଟା ରହିଥାଏ, ସେହି ପ୍ରକାର ପତ୍ରକୁ ପୃଷ୍ଠକକ୍ଷୀୟ ପତ୍ର କୁହାଯାଏ ।
🟢 ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ: ଯେଉଁ ପ୍ରକାର ପତ୍ରର କେବଳ ନିମ୍ନ ତଳରେ ଷ୍ଟୋମାଟା ରହିଥାଏ, ସେହି ପ୍ରକାର ପତ୍ରକୁ ପୃଷ୍ଠକକ୍ଷୀୟ ପତ୍ର କୁହାଯାଏ ।
🔴 (ଚ) ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଓ ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନରେ ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳଚକ୍ର ପରିଚାଳିତ ହୁଏ ।
🟢 ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ: ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଓ ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ କୋଷୀୟ ଶ୍ୱସନରେ ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍ ପରିଚାଳିତ ହୁଏ ।
🔴 ପ୍ରଶ୍ନ ୧୨: ପ୍ରଥମ ଦୁଇଟି ଶବ୍ଦର ସମ୍ପର୍କକୁ ଦେଖି ତୃତୀୟ ଶବ୍ଦ ସହ ସମ୍ପର୍କିତ ଶବ୍ଦଟି କ’ଣ ହେବ ଲେଖ ।
🔴 (କ) ଖାଦ୍ୟନଳୀ ଦ୍ୱାର : ଗଲେଟ୍ :: ଶ୍ୱାସନଳୀ ଦ୍ୱାର : _______ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ଗ୍ଲୋଟିସ୍ (Glottis)
🔴 (ଖ) ଇଷ୍ଟ : ସୁରାସାର କିଣ୍ଵନ :: ପେଶୀ : _______ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳ କିଣ୍ଵନ / ବାକୁଲା (Cramp)
🔴 (ଗ) ମାଛ : ଗାଲି :: ସାପ : _______ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ଫୁସ୍ଫୁସ୍ (Lungs)
🔴 (ଘ) ସ୍ୱରପେଟିକା : ସ୍ୱରନିୟନ୍ତ୍ରଣ :: ଅଧିଜିହ୍ୱା : _______ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ଶ୍ୱାସନଳୀ ଦ୍ୱାର ବନ୍ଦ କରିବା / ଖାଦ୍ୟ ଚାଳନା
🔴 (ଙ) ଶକ୍ତିକେନ୍ଦ୍ର : ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ :: ଶକ୍ତିମୁଦ୍ରା : _______ ।
🟢 ଉତ୍ତର: ATP (ଏଡିନୋସିନ୍ ଟ୍ରାଇଫସଫେଟ୍)
💡 Next Step Suggestion: Would you like to proceed with the questions and answers for Chapter-3 (ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ : ପରିବହନ ଓ ସଞ୍ଚାଳନ (Transportation and Circulation) next ?

BSE Odisha 10th Class Odia (MIL) Book Solutions |
BSE Odisha 10th Class English Book Solutions |
BSE Odisha 10th Class Hindi Book Solutions |
BSE Odisha 10th Class Mathmethes Book Solutions |
BSE Odisha 10th Class Geography Book Solutions |
Pingback: BSE Odisha 10th class Life Science Book Solutions pdf download 🔴🟢| - BSE Odisha text books solutions for class +3 , +2 ,10th , 9th ,8th ,7th , 6th ,5th class